مستند نازا؛ افشاگری از درون ارتش رژیم صهیونیستی و زلزله در ونیز

گزارش تحلیلی: وقتی ترک‌های درون ساختار ارتش رژیم صهیونیستی ، روایت رسمی سانسور را فرو می‌ریزد

به گزارش کلینی نیوز، مستند نازا (NAZA) تنها یک موفقیت سینمایی در هشتاد و سومین دوره جشنواره فیلم ونیز نیست؛ بلکه نمایانگر تغییر گسل‌های رسانه‌ای و شکست روایت‌های هژمونیک غرب در قبال فاجعه غزه است.

مستند نازا ۸۰ دقیقه‌ای که حاصل پژوهش سه‌ساله دو فیلمساز به نام‌های یووال آبراهام و راحل شور است، دوربین خود را نه به سمت قربانیان، بلکه دقیقاً به سوی هسته مرکزی نظامی و اطلاعاتی ارتش رژیم صهیونیستی نشانه رفته است.

شکاف در دژ نظامی و فاش شدن «خسارت جانبی»

اصطلاح «نازا» (נז״א) که سر واژه‌ای برای عبارت عبری «خسارت جانبی» است، نشان می‌دهد چگونه ساختار نظامی برای توجیه کشتار غیرنظامیان از ادبیات واژگانی خنثی و الگوریتم‌های هوش مصنوعی بهره می‌برد.

افشاگری ۲۴ نظامی و افسر اطلاعاتی صهیونیست در این اثر، پرده از جنایاتی برمی‌دارد که در آن‌ها محاسبه تلفات صدها نفری غیرنظامیان پیش از اجرای عملیات، به یک رویه ساختاری تبدیل شده بود.

از منظر تحلیل فرهنگی مقاومت، اهمیت مستند نازا در این است که روایت مظلومیت و شجاعت مردم غزه، این‌بار از زبان نیروهای درونی خود ساختار اشغالگر به اثبات می‌رسد.

اعتراف به حذف سیستماتیک و صدور مجوز برای کشتار تا ۵۰۰ غیرنظامی در یک حمله، ادعاهای رژیم مبنی بر «دقیق بودن عملیات‌ها» را کاملاً ابطال می‌کند.

خشم تل‌آویو و هراس از فروپاشی روایت رسمی

واکنش‌های تند مقامات تل‌آویو—از جمله تهدید میکی زوهر، وزیر فرهنگ اسرائیل، به سلب تابعیت سازندگان فیلم و اتهام «خیانت»—نشان‌دهنده عمق کارکرد افشاگرانه این اثر است.

زمانی که رسانه‌های اصلی غرب همواره در پی سانسور صدای مردم فلسطین بوده‌اند، راه یافتن این مستند به جشنواره‌های بین‌المللی نظیر ونیز و نیویورک، نشان‌دهنده شکست هژمونی رسانه‌ای در سانسور حقیقت است.

بازنمایی مقاومت و رسوایی ابزار الگوریتمی

پیش از این نیز سازندگان اثر در مستند برنده اسکار خود، «هیچ سرزمین دیگری نیست»، با همکاری فیلمسازان فلسطینی ابعاد آوارگی در کرانه باختری را تصویر کرده بودند.

این تداوم در افشای سازوکار سرکوب، نشان می‌دهد که ابزارهای مدرن نظیر سامانه‌های هوش مصنوعی و جمع‌آوری داده‌های ارتباطی، به جای پنهان ساختن جنایت، خود به مدرک ادعانامه علیه ناقضان حقوق انسان تبدیل شده‌اند.

«مستند نازا» ۱۰ سپتامبر ۲۰۲۶ (۱۹ شهریور) در هشتادوسومین جشنواره بین‌المللی فیلم ونیز در ایتالیا برای نخستین بار به نمایش درآمد. این فیلم تنها مستند حاضر در بخش مسابقه اصلی جشنواره بود و برای دریافت شیر طلایی رقابت کرد

استقبال ۲۵ دقیقه‌ای تماشاگران در ونیز و تشویق ایستاده آنان، گواهی بر این واقعیت است که بیداری افکار عمومی جهان نسبت به مسئله فلسطین وارد مرحله جدیدی شده است؛ مرحله‌ای که در آن حقیقتِ مقاومت، خود را بر صحنه‌های فرهنگی بین‌المللی دیکته می‌کند.