عبور از هرمز بدون عوارض؛ عمان معادلات امنیتی خلیج فارس را تغییر می‌دهد؟

به گزارش کلینی نیوز، در حالی که تنگه هرمز همچنان یکی از مهم‌ترین گلوگاه‌های انرژی جهان به شمار می‌رود، عمان از برنامه‌ای تازه برای ایجاد یک مسیر دریایی موقت خبر داده است؛ مسیری که به گفته مقامات این کشور، کشتی‌ها با هماهنگی سازمان بین‌المللی دریانوردی (IMO) می‌توانند بدون پرداخت عوارض از آن عبور کنند.

این تصمیم در شرایطی اعلام شده که هرگونه تغییر در سازوکار تردد دریایی در تنگه هرمز، تنها یک اقدام فنی تلقی نمی‌شود، بلکه می‌تواند پیامدهای ژئوپلیتیکی گسترده‌ای برای امنیت خلیج فارس، تجارت جهانی و موازنه قدرت در منطقه داشته باشد.

به گزارش خبرگزاری عمان، دولت عمان اعلام کرده است این ابتکار با هدف حفظ آزادی کشتیرانی، تقویت امنیت دریایی و پایبندی به قوانین بین‌المللی دنبال می‌شود.

هم‌زمان، تهران و مسقط نیز از تشکیل کارگروه مشترکی برای بررسی آینده مدیریت کشتیرانی در تنگه هرمز، نحوه ارائه خدمات دریایی و چارچوب‌های اجرایی مرتبط خبر داده‌اند.

اما این تحولات با واکنش صریح نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی روبه‌رو شده است.

سپاه اعلام کرده هرگونه مسیر جدید که بدون اطلاع و هماهنگی جمهوری اسلامی ایران معرفی شود، از دیدگاه تهران «غیرقابل قبول» و «کاملاً خطرناک» است و تنها مسیرهای اعلام‌شده از سوی ایران، مسیرهای مجاز برای عبور شناورها محسوب می‌شوند.

در همین حال، بدر البوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان، تأکید کرده است که در ترتیبات آینده هیچ‌گونه عوارض یا هزینه‌ای برای عبور کشتی‌ها در نظر گرفته نخواهد شد و عمان خود را متعهد به حمایت از امنیت کشتیرانی بر پایه مقررات بین‌المللی می‌داند.

اعلام هم‌زمان این مواضع، پرسش‌های مهمی را درباره آینده مدیریت تنگه هرمز مطرح کرده است؛ آبراهی که بخش قابل توجهی از صادرات نفت جهان از آن عبور می‌کند و هرگونه تغییر در قواعد تردد آن می‌تواند بر بازارهای جهانی انرژی، امنیت منطقه و مناسبات سیاسی میان بازیگران اصلی خلیج فارس تأثیر بگذارد.

اکنون نگاه‌ها به نحوه اجرای این طرح، میزان هماهنگی میان کشورهای منطقه و واکنش سایر بازیگران بین‌المللی دوخته شده است؛ موضوعی که می‌تواند فصل تازه‌ای در رقابت‌های ژئوپلیتیکی پیرامون تنگه هرمز رقم بزند یا زمینه‌ساز کاهش تنش‌ها در یکی از حساس‌ترین گذرگاه‌های دریایی جهان باشد.