نسخه‌های خطی قرآن؛ حراج صفحه‌ای ۷۰۰ ساله از بغداد در لندن

به گزارش کلینی نیوز، نسخه‌های خطی قرآن همواره به عنوان گنجینه‌هایی از هنر و ایمان شناخته شده‌اند. در همین راستا، حراجی کریستیز لندن قصد دارد در ۱۲ نوامبر، صفحه‌ای تذهیب‌شده از قرآنی متعلق به سال ۱۳۱۰ میلادی بازمی‌گردد و در قلب بغدادِ .

به گزارش الجزیره،  دوره این اثر که ارزش آن تا ۹۳ هزار دلار برآورد شده، تنها یک قطعه کاغذ قدیمی نیست، بلکه نمادی از اوج هنر تذهیب در قرن چهاردهم میلادی است.

از منظر کارشناسی، آنچه این صفحه را متمایز می‌کند، استفاده از خط «محقق» برای نگارش سه آیه نخست سوره همزه است. خط محقق، که یکی از اصیل‌ترین خطوط قرآنی است، در اینجا با قاب‌هایی از طلای خالص، نقره و رنگ سیاه در هم آمیخته تا شکوه کلام الهی را به تصویر بکشد.

نکته حائز اهمیت در این اثر، ابعاد عظیم آن است. با طول ۵۷.۷ و عرض ۴۲.۶ سانتی‌متر، این صفحه متعلق به نسخه‌هایی است که برای نمایش در مکان‌های بزرگ یا به عنوان آثار سلطنتی طراحی می‌شدند. این عظمت بصری، با تذهیب‌های پیچیده‌ای که تا حاشیه صفحه امتداد یافته، تلاشی است برای پیوند میان تقدس متن و شکوه بصری.

حراجی کریستیز این اثر را به «محمد بن ایبک بن عبدالله» نسبت می‌دهد. ابن ایبک، برخلاف بسیاری از هنرمندان آن عصر، خوشنویس نبود، بلکه استاد تذهیب بود.

او نام خود را با دو نسخه عظیم قرآنی گره زد که یکی در دوران سلطان غازان و دیگری در زمان اولجایتو تهیه شد.

این موضوع نشان می‌دهد که در بغدادِ ایلخانی، تولید نسخه‌های خطی قرآنی یک فرآیند تخصصی و دسته‌جمعی بوده است؛ جایی که خوشنویس متن را می‌نگاشت و تذهیبی چون ابن ایبک، به آن روح و جلوه می‌بخشید.

امروزه پراکندگی صفحات این نسخه‌های عظیم در موزه‌ها و کلکسیون‌های خصوصی جهان، بازتابی از تحولات سیاسی و جنگ‌هایی است که بغداد را در قرون بعد درنوردید.

اما اکنون، بازگشت یکی از این صفحات به بازار حراج، بار دیگر توجه جهان را به میراث هنری اسلامی و نقش محوری بغداد در ترویج هنر نسخه‌پردازی جلب کرده است.

این حراجی را می‌توان تقابلی میان «ارزش مادی» امروز و «ارزش معنوی و هنری» ۷۰۰ سال پیش دانست.